Odłamy chrześcijaństwa

Chrześcijaństwo to jedna z trzech głównych religii monoteistycznych na świecie. Wyznają je ponad 2 miliardy ludzi na wszystkich kontynentach. Religia ta wywodzi się od Jezusa Chrystusa, który przez wiernych został uznany za Syna Bożego, zbawiciela oraz mesjasza. Jej zasady zawarte są w Biblii. Chrześcijanie wierzą, że jest jeden Bóg, będący stwórcą świata. Występuje on w trzech osobach – jako Bóg Ojciec, Syn Boży oraz Duch Święty. Bóg stworzył człowieka na swoje podobieństwo, jednak grzech pierworodny sprawił, że ludzie cierpią i umierają. Jezus zstąpił na ziemię po to, by odkupić grzechy ludzkości i przynieść zbawienie światu. Chrześcijanie powinni przestrzegać Dekalogu, czyli dziesięciu przykazań danych człowiekowi przez Boga.

W ciągu kolejnych kilku wieków w kościele katolickim mimo istnienia inkwizycji, która karała heretyków, pojawiało się coraz więcej osób, które krytykowały praktyki i teorie katolicyzmu i zyskiwały kolejnych zwolenników. W ten sposób w XVI wieku powstały najbardziej znane ruchy zajmujące się reformacją kościoła – luteranizm oraz kalwinizm, które mimo, iż Marcin Luter oraz Jan Kalwin za życia padli ofiarą licznych prześladowań, przetrwały do dnia dzisiejszego i należą one do grupy wyznań protestanckich. Twórcy owych odłamów religijnych sprzeciwiali się sprzedaży odpustów, zerwali z tradycją kościelną oraz dogmatami zatwierdzonymi przez sobory na rzecz wiary w prawdziwość Pisma Świętego oraz zredukowali liczbę sakramentów. Odrzucali również papieża jako głowę Kościoła. Innym reformatorem stał się Henryk VII, angielski król, który zerwał z katolicyzmem i założył swój kościół tylko po to, by móc się rozwieść i poślubić kolejną kobietę. W ten sposób narodził się anglikanizm, który stał się najpopularniejszym wyznaniem na terenie Wielkiej Brytanii. Istnieją trzy odłamy chrześcijaństwa, w których zawiera się wiele różnych nurtów oraz wyznań. Ich wyznawcy wierzą w tego samego Boga, jednak w inny sposób rozumieją i wyjaśniają treść Pisma Świętego. Geneza podziału chrześcijaństwa wywodzi się ze średniowiecza. Wcześniej bowiem religia ta była bardzo jednolita, a osoby, które miały wątpliwości dotyczące wiary, były potępiane i bardzo surowo karane. Pierwszy podział nastąpił w 1054 roku w czasie Wielkiej Schizmy Wschodniej. Wyniknął on z powodu coraz większej odmienności kulturowej oraz liturgicznej między chrześcijaństwem na wschodzie i zachodzie. Kolejnym przyczynkiem do rozłamu był konflikt dotyczący sformułowania na temat pochodzenia Ducha Świętego, zawartego w Credo katolickim. Z tych właśnie przyczyn patriarcha wschodni Celariusz został obłożony klątwą przez wysłanników papieża Leona IX, na co on nałożył ekskomunikę na cały Kościół rzymski wraz z Ojcem Świętym. W ten sposób nastąpił, trwający do dziś, podział na katolicyzm i kościół wschodni, zazwyczaj określany jako prawosławie.

Gdy wzrósł poziom tolerancji wobec heretyków, zaczęły pojawiać się kolejne nowe wyznania. W tej chwili istnieje ich bardzo dużo. Do katolicyzmu należy kościół katolicki z obrządkiem grekokatolickim, łacińskim oraz wschodnimi, staro katolicyzm, mariawityzm oraz kilka innych nurtów. Protestantyzm zaś dzieli się na nurt ewangelicki, czyli kalwinizm, metodyzm, luteranizm oraz prezbiterianizm, anglikanizm, wyznania episkopalne oraz przebudzeniowe, do których należy kościół zielonoświątkowców, adwentyzm i baptyzm. Zalicza się do niego również pochodzących sprzed czasów Reformacji husytów oraz waldensów. W skład kościoła wschodniego wchodzą natomiast prawosławie, kościoły asyryjskie oraz orientalnie. Te ostatnie bywają czasem określane jako odrębny odłam chrześcijaństwa, tak samo jak i anglikanizm. Niektóre z wyznań nie są uznawane za chrześcijańskie. Należy do nich między innymi restoracjonizm oraz kościoły nietrynitarne, które nie uznają Trójcy Świętej. Ich chrzest jest bowiem traktowany jako nieważny, ponieważ nie pada podczas niego wymagany tekst, czyli: „w imię Ojca i Syna i Ducha Świętego”. Najwięcej wiernych liczy sobie kościół katolicki, ponieważ przynależy do niego ponad miliard osób. Drugie miejsce zajmują wyznania protestanckie. W naszym kraju również dominują katolicy, gdyż zalicza się do nich aż 90% obywateli. Inne wyznania chrześcijańskie mają tu znacznie mniej wiernych, dlatego nie wszyscy wiedzą, czym różnią się one od naszej religii.

Niemal wszystkie odłamy chrześcijańskie znane są z bardzo rygorystycznych zasad, których należy przestrzegać, by osiągnąć wieczne zbawienie. Kalwini nie mogą brać udział w żadnych zabawach, imprezach tanecznych ani uprawiać hazardu. Wierzą oni także, że człowiek nie ma wpływ na to, jak będzie wyglądało jego życie wieczne, gdyż zależy to od Boga, a nie ludzkich uczynków. Część wyznań odrzuciło kult figur oraz obrazów. Dlatego też ich świątynie wydają się surowe w porównaniu z bogato udekorowanymi, pełnymi przepychu kościołami katolickimi. Niektóre z owych odłamów odrzucają również kult świętych, którzy uznawani są za zwykłych ludzi. Powszechne jest także odrzucenie celibatu. Protestanccy pastorowie oraz prawosławni popi mogą, a nawet powinni wstępować w związki małżeńskie, gdyż to przybliża ich do swoich wiernych. Także kobiety czasem pełnią funkcję duchownych, co nie jest dozwolone w rzymskim katolicyzmie. Na tle różnych wyznań szczególnie wyróżnia się Kościół Zielonoświątkowy. Podczas nabożeństw wierni głoszą proroctwa, przemawiają różnymi, nieznanymi językami, śpiewają oraz klaszczą w dłonie. Każdy z odłamów chrześcijaństwa opiera swoje zasady wiary na Biblii, jednakże ich interpretacja bywa różna. Niekiedy odmienności dotyczą mniej istotnych kwestii, czasem zaś wiążą się z fundamentalnymi kwestiami religijnymi. Niektóre z wyznań określane są nawet jako sekty, co niekoniecznie ma odzwierciedlenie w rzeczywistości.

Religia chrześcijańska wyznawana jest przez jedną trzecią ludzkości na całym świecie. Najwięcej wiernych, bo niemal 2 miliardy, liczy sobie katolicyzm oraz protestantyzm. Prawosławie ma około 171 milionów wyznawców, zaś anglikanizm 87 milionów. Starożytne Kościoły wschodnie gromadzą 30 milionów wiernych, a inne odłamy, w tym także sekty wywodzące się z chrześcijaństwa, to 150 milionów osób. Najwięcej chrześcijan zamieszkuje Europę oraz kontynenty opanowane przez jej mieszkańców, czyli Amerykę Północną, Amerykę Południową oraz Australię. Nieco mniej wiernych mieszka w Afryce, zaś w Azji chrześcijanie należą do mniejszości. Dane te nie są jednak dokładne, gdyż wiele z owych odłamów za wiernych uznaje osoby, które zostały ochrzczone, nawet gdy zerwały one z religią. W dniu dzisiejszym istnieją ponad 42 tysiące różnych Kościołów oraz wspólnot kościelnych.

Katarzyna Błaszczyk  


Komentarze


mysia: czy polska jest krajem katolickim

15 kwietnia 2012, godzina 14:29:07